Cirqet akullnajore të Tomorit

Ndodhen në shpatin verilindor të malit të Tomorit, 1800 – 1900 m mbi nivelin e detit. Janë forma negative të relievit akullnajor, të formuara nga gërryerja e akullnajave mbi 10.000 vjet më parëm. Përfshihen në grupin e cirqeve të tipit glacio-karstikë, pasi kanë vepruar edhe proceset e karstit. 
Sektori ku ndodhen këto cirqe është më shumë se 2 km i gjatë, ndërsa gjerësia më e madhe e cirqeve, është pak më shumë se 100 m. Cirqet kanë formën e poltronëve të mëdhenj ose të groporeve gjysmë harkore, me disa forma më të vogla karstike në brendësi. Nga jugu dhe perëndimi rrethohen me faqet shkëmbore të thepisura, të pakalueshme për këmbësorët. Në rrëzën e këtyre rrëpirave, në pjesën qëndrore të cirqeve dhe në pjesën më lindore të tyre, ndodhet material prej çakulli, popla etj. Cirqet formojnë një ekosistem të veçantë dhe tepër interesant të lartësive malore. Në to bimësia është e pakët, më shumë në formën e livadheve barishtore që mund të dalin midis gjithë atij materiali copëzor të krijuar nga gërryerja akullnajore dhe nga proceset e tjetërsimit fizik.

Monumenti ka vlera shkencore, didaktike, ekologjike dhe kulturore të karakterit vendor. Për të vizituar cirqet duhet ndjekur rruga automobilistike rurale: Çorovodë – Gjerbës – Ujanik. Prej këtu sheh shumë qartë peizazhin mahnitës të cirqeve. Nëse dikush kërkon që të ngjitet deri në brendësi të gropës së cirkut, atëherë duhet të ndjek rrugën këmbësore dhe pas rreth 2 – 3 orëve mund të arrije edhe në kurrizin e malit të Tomorit. Prej këtej pamja që të ofrohet nga të gjitha drejtimet është madhështore e mbrsëlënëse. Ndoshta kjo e ka bër poetin e madh A.Z. Çajupin që në librin “Baba Tomori”, të botuar në vitin 1902, ta quante malin e Tomorit “me kryet në qiell, mbret i qiellit, Kishë e Shqipërisë dhe fron të Perëndisë”.



No comments:

Post a Comment

Note: Only a member of this blog may post a comment.